Pięć zmian w prawie w tygodniu 15–21 czerwca 2026: przegląd nowelizacji

W Prostej Umowie na bieżąco śledzimy zmiany w prawie i z pomocą naszych narzędzi przygotowujemy przewodniki po przepisach wchodzących w życie w danym tygodniu. Tydzień 15–21 czerwca 2026 r. przynosi dziesięć nowelizacji – od cyfryzacji zawierania umów o pracę i zlecenia, przez porządki w zawodzie radcy prawnego, po zmiany dotyczące transportu, paliw i ochrony środowiska.

Państwowy system eUmowy: umowy o pracę i zlecenia online

Ustawa z dnia 15 maja 2026 r. o zmianie ustawy o systemie teleinformatycznym do obsługi niektórych umów (Dz.U. 2026 poz. 734) – obowiązuje od 20 czerwca 2026 r.

Bezpłatny rządowy system do zawierania umów, dotąd kojarzony głównie z umowami z nianią i zleceniami dla mikroprzedsiębiorców, zyskuje nazwę eUmowy i zostaje znacząco rozbudowany. Pozwala teraz zawierać, zmieniać i rozwiązywać nie tylko umowy zlecenia i o świadczenie usług (art. 734 i 750 Kodeksu cywilnego), ale też umowy o pracę (art. 25 § 1 Kodeksu pracy), umowy z nianią, umowy związane z zatrudnieniem (m.in. o zakazie konkurencji, o podnoszeniu kwalifikacji zawodowych, o wspólnej odpowiedzialności materialnej) oraz porozumienia o wykonywaniu świadczeń wolontariackich. System obsłuży również dokumentację pracowniczą w postaci elektronicznej, a danymi będzie wymieniał się z ZUS, Krajową Administracją Skarbową i Państwową Inspekcją Pracy.

Ustawodawca z góry zakreślił przy tym wyraźne granice korzystania z gromadzonych danych:

„Zakazuje się wykorzystywania danych zgromadzonych w Systemie do: 1) analiz zbiorczych umożliwiających identyfikację podmiotów; 2) profilowania użytkowników Systemu; 3) automatycznego typowania podmiotów do kontroli."

Umowę można zawrzeć i podpisać w pełni cyfrowo, a w przypadku umów związanych z zatrudnieniem oraz porozumień wolontariackich ustawa wprost przesądza, że podpis zaufany lub osobisty wywołuje skutek prawny równoważny podpisowi własnoręcznemu. Pełny tekst ustawy o systemie eUmowy oraz powołanych przepisów Kodeksu pracy znajdziesz w naszej wyszukiwarce aktów prawnych.

Reforma ustawy o radcach prawnych: ochrona tytułu i obowiązkowe OC

Ustawa z dnia 15 maja 2026 r. o zmianie ustawy o radcach prawnych (Dz.U. 2026 poz. 731) – obowiązuje od 18 czerwca 2026 r.

Nowelizacja porządkuje wykonywanie zawodu radcy prawnego na kilku płaszczyznach. Pod ochronę prawną trafiają oznaczenia „kancelaria radcy prawnego" i „kancelaria radców prawnych" – posługiwać się nimi może wyłącznie radca prawny lub spółka radcowska. Ubezpieczenie OC radców prawnych zawiera teraz centralnie Krajowa Izba Radców Prawnych na ich rachunek, doprecyzowano okresy przechowywania danych osobowych przez samorząd (do 10 albo 15 lat) oraz umożliwiono organom samorządu odbywanie posiedzeń i podejmowanie uchwał zdalnie. Radca prawny zyskał też wprost w przepisach urzędowy strój na rozprawy – togę z żabotem i wypustką koloru ciemnoniebieskiego.

Najmocniejszym akcentem jest nowy przepis karny chroniący tytuł zawodowy:

„Kto, nie będąc uprawnionym do wykonywania zawodu, posługuje się tytułem zawodowym „radca prawny" lub oznaczeniem „kancelaria radcy prawnego" lub „kancelaria radców prawnych" podlega grzywnie od 5000 do 200 000 złotych albo karze ograniczenia wolności albo obu tym karom łącznie."

Dla rynku usług prawnych to istotny sygnał. Nezprawne podszywanie się pod radcę prawnego staje się przestępstwem zagrożonym realną sankcją finansową. Tekst ustawy o radcach prawnych w aktualnym brzmieniu sprawdzisz w wyszukiwarce aktów prawnych.

Świadectwo ADR drożej i nowe zasady dla pojazdów elektrycznych

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 10 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadectwa dopuszczenia pojazdu ADR (Dz.U. 2026 poz. 382) – obowiązuje od 21 czerwca 2026 r.

Świadectwo dopuszczenia pojazdu ADR to dokument wymagany przy przewozie towarów niebezpiecznych. Nowelizacja podnosi opłaty za jego wydanie i porządkuje dokumentację, ale przede wszystkim po raz pierwszy reguluje dopuszczanie pojazdów z napędem elektrycznym, wodorowym oraz zasilanych gazem (LPG, CNG, LNG) do przewozu materiałów niebezpiecznych. Najbardziej namacalna dla przewoźników jest podwyżka stawek:

w § 8: a) w ust. 1 wyrazy „175 zł" zastępuje się wyrazami „200 zł", b) w ust. 2 wyrazy „45 zł" zastępuje się wyrazami „75 zł".

Wydanie świadectwa kosztuje więc 200 zł zamiast 175 zł, a jego wtórnik – 75 zł zamiast 45 zł. Do postępowań wszczętych i niezakończonych przed wejściem zmian w życie stosuje się dotychczasowe przepisy.

Nowe wymagania jakości dla biokomponentów w paliwach

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 maja 2026 r. w sprawie wymagań jakościowych, metod badań jakości oraz sposobu pobierania próbek biokomponentów (Dz.U. 2026 poz. 710) – obowiązuje od 16 czerwca 2026 r.

Rozporządzenie na nowo określa parametry jakościowe biokomponentów dodawanych do paliw oraz metody ich badania i pobierania próbek. Zastępuje akt z 2021 r. i zostało notyfikowane Komisji Europejskiej. Wymagania obejmują m.in. bioetanol (jako komponent benzyny silnikowej) i ester metylowy (FAME, biokomponent oleju napędowego):

„Wymagania jakościowe dla biokomponentów (…) są określone dla: 1) bioetanolu (etanolu jako komponentu benzyny silnikowej) – w załączniku nr 1 do rozporządzenia; 2) estru metylowego – w załączniku nr 2 do rozporządzenia (…)".

Dla kierowcy to zmiana niewidoczna na co dzień, ale realnie wpływająca na jakość tankowanego paliwa – określa np. dopuszczalną zawartość wody, siarki czy alkoholu metylowego w biokomponentach. Adresatami są przede wszystkim producenci i dystrybutorzy paliw.

Koniec plomb ołowianych w zamknięciach urzędowych

Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 1 czerwca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zamknięć urzędowych (Dz.U. 2026 poz. 735) – obowiązuje od 20 czerwca 2026 r.

Zamknięcia urzędowe, czyli plomby i pieczęcie, służą m.in. organom Krajowej Administracji Skarbowej do zabezpieczania towarów i pomieszczeń w procedurach celnych oraz akcyzowych. Nowelizacja odchodzi od tradycyjnych plomb ołowianych na rzecz plomb z metali niezawierających ołowiu oraz z tworzyw sztucznych – to zmiana podyktowana względami środowiskowymi i zdrowotnymi. Przewidziano okres przejściowy:

„Do dnia 31 grudnia 2026 r. mogą być stosowane zamknięcia urzędowe w postaci plomb ołowianych oraz plomb ze stopów metali zawierających ołów, o dużej plastyczności, odporne na zwykłe zużycie lub przypadkowe naruszenie, wraz z elementami mocującymi plombę (…)".

Do końca 2026 r. dotychczasowe plomby ołowiane wolno więc jeszcze wykorzystywać, co daje administracji i podmiotom obowiązanym czas na wymianę zapasów.

Co pominęliśmy?

Pozostałe akty z tego tygodnia mają węższy krąg adresatów. Sektora publicznego i samorządów dotyczą: rozporządzenie określające zakres sprawozdania z monitorowania miejskich planów adaptacji do zmian klimatu wraz z miernikami i wskaźnikami (Dz.U. 2026 poz. 718, od 16 czerwca) oraz zmiana statutu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. 2026 poz. 714, od 16 czerwca).

Charakter branżowy mają z kolei: nowe zasady odbywania aplikacji kuratorskiej, w tym zajęcia teoretyczne w formie zdalnej i stacjonarnej (Dz.U. 2026 poz. 717, od 16 czerwca), rozporządzenie o poręczeniach udzielanych z Turystycznego Funduszu Pomocowego (Dz.U. 2026 poz. 715, od 16 czerwca) oraz aktualizacja stawek dotacji przedmiotowych na badania wspierające postęp biologiczny w produkcji roślinnej (Dz.U. 2026 poz. 727, od 18 czerwca).

Jeżeli któraś z tych zmian dotyka Twojej sprawy, treść konkretnego aktu i powiązane z nim orzecznictwo sprawdzisz w Prostej Umowie – w wyszukiwarce aktów prawnych oraz w Wyszukiwarce Orzeczeń Sądowych.

Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy stanu faktycznego, treści dokumentów oraz aktualnego orzecznictwa.